IVN in het kort

Het IVN Haaksbergen houdt zich bezig met natuur- en milieueducatie. Ons motto is: hoe meer je weet, hoe meer je ziet, hoe meer je geniet. De afdeling Haaksbergen kent tien werkgroepen. Rond ons Natuureducatief Centrum aan het Dievelaarslaantje vindt u een heemtuin en een bijenstal.
Onze jeugdnatuurgroep houdt allerlei activiteiten en er worden lezingen en cursussen georganiseerd.
De uilen- en weidevogelwerkgroep werken nauw samen met de plaatselijke agrariërs. De wandelingenwerkgroep organiseert elke jaar een aantal wandelingen; op aanvraag zijn ook gidsen beschikbaar. In samenwerking met Natuurmonumenten laten we in ’t Grintenbosch alle basisscholen kennismaken met de natuur.
Informatie over het IVN vindt u op de site. Aan de hand van een serie artikelen in dit blad willen wij u graag laten weten wat wij zoal doen.

Door Han van Hagen

Van tellen tot weten

De uilenwerkgroep van het IVN Haaksbergen bestaat uit zes vrijwilligers met één doel voor ogen: het beschermen van de hier voorkomende steenuil, kerkuil, bosuil en torenvalk. Eerst moet je tellen en weten wáár wélke uilen voorkomen. Door het ophangen van nestkasten kun je vervolgens het aantal broedplaatsen uitbreiden. De werkgroep beheert in totaal 155 kasten en doet dat met medewerking van agrariërs en particulieren.

De kerkuil

De kerkuil is de uil van boomholtes, ruïnes en boerenschuren. In samenwerking met boeren en andere buitenlui worden voor deze soort kasten opgehangen. Vanaf 2003 stijgt het aantal succesvolle broedgevallen. Het jaarverslag 2008 meldt een toename van acht. De 18 legsels gaven 88 eieren, die 58 uitgevlogen jongen voortbrachten.

De steenuil

De steenuil is een cultuurvolger en om die reden ook in onze omgeving te vinden. In 1976 was het kleinste in ons land levende uiltje nog talrijk in Twente. Door veranderingen in de landbouw en afname van de broedgelegenheid liep hun aantal terug. Uilen staan aan de top van de voedselketen en zijn daarom erg gevoelig voor landbouwgif. In Nederland behoort de steenuil tot de bedreigde soorten. De vogel nestelt in boomholtes, schuurtjes of op zolders. Er zijn zelfs speciale steenuilenkasten. In 2003 telde de Haaksbergse uilenwerkgroep twee broedsels. In 2007 waren dat er negen, in 2008 was dat aantal helaas weer gedaald tot zes. Opmerkelijk was dat alleen de vroege broedsels slaagden. Het tellen van steenuilen is arbeidsintensief. Met behulp van een MP3 speler wordt de baltsroep ten gehore gebracht en dan is het wachten op antwoord.

De bosuil

Vertoonde in Haaksbergen het aantal broedgevallen van de bosuil al enkele jaren een stijgende lijn, vorig jaar stagneerde het. Er was in 2008 sprake van negen geslaagde broedgevallen. Uit de in totaal 48 eieren kwamen slechts 25 jongen, vier minder dan in 2007. Het klagelijk geluid dat de bosuil eind februari laat horen wordt gebruikt in griezelfilms en kondigt
het einde aan van de winter.

Fabel

Het is een fabel dat uilen overdag niet goed kunnen zien. Met hun lichtgevoelige ogen mijden zij fel licht. Maar voor de ongeveer vijf muizen in de broedzorg moet soms ook overdag worden gejaagd. Het uilenoog heeft om veel te kunnen zien voldoende aan heel weinig licht en is dus aangepast aan de jacht in de avond. Uilen hebben een griezelig starende, onbewegelijk, strakke blik. Het uilenoog kan namelijk niet bewegen. De nek kan liefst 270˚ draaien, waardoor de vogel de exacte locatie van een prooi kan vaststellen. Hun vleugels zijn zodanig gebouwd dat uilen hun prooi vrijwel geruisloos kunnen naderen.

De torenvalk

Wie veel in het buitengebied wandelt of fietst kent hem wel. Die slanke rondvliegende vogel met zijn lange staart, die plotseling in de lucht al klapwiekend ‘stilstaat’. Daarbij spreidt hij zijn staart. Dit zogenaamde ‘bidden’ is functioneel. De torenvalk neemt namelijk ultraviolet licht waar in de urine van muizen. En muizen belopen bij voorkeur dezelfde gebaande paden. Dan is het handig om op die plek even te blijven hangen, want misschien komt er een muisje langs. In 2006 is de Haaksbergse uilenwerkgoep begonnen met het ophangen van nestkasten voor de torenvalk. In 2008 werden twee broedgevallen geteld met elf eieren en eveneens elf jongen. Een echt succes!

Herbert Geuvers is coördinator van de IVN Uilenwerkgroep. Hij roept iedereen op, die een bijdrage wil leveren aan de doelstelling van deze werkgroep, zich bij hem te melden. Telefonisch: 06 25106775 of per email.

IVN Haaksbergen
Secr: Ineke Kors, Lavendel 21,
7483 CM Haaksbergen
Telefoon: 053-5725787
Wilt u kennismaken met het IVN of één van onze werkgroepen neem dan contact op.